ABA | {aba, abą, abie, abę, aby, abom, abami, abach} Luźna szata noszona przez Fremenki, zazwyczaj czarna.

ACH | {ach, achu} „Zwrot w lewo", komenda sternika czerwia.

ADAB | {adab, adabem, adabie} Władcza pamięć, która samoistnie ogarnia człowieka.

AJAT | {ajat, ajaty, ajatach, ajatom, ajatami} Znaki życia (patrz: BURHAN).

AKARSO | {akarso, akarsem} Pochodząca z Sikuna roślina o charakterystycznych, niemal prostokątnych liściach. Jej zielone i białe pasy oznaczają trwały dwustan równoległych aktywnych i uśpionych regionów chlorofilowych.

AL-LAT | {lat} Pierwotne słońce rodzaju ludzkiego; potocznie: słońce każdej planety.

ALAM AL-MITHAL | {mithal} Mistyczna kraina podobieństw, w której nie ma żadnych fizycznych ograniczeń.

AMPOLIROS | {ampolirosem, ampolirosie} Legendarny Latający Holender kosmosu.

AMTAL | {amtalem, amtalu} Zwyczajowe prawo na prymitywnych planetach, na mocy którego poddawało się coś próbie niszczącej dla ustalenia jego ograniczeń.

AQL | {aqlem, aqlu} Próba rozumu. Pierwotnie „siedem pytań mistycznych" zaczynających się od: „Kto to jest ten, kto myśli?".

ARRAKIN | {arrakinem, arrakinie} Pierwsza osada na Arrakis, przez długi czas siedziba rządu planetarnego.

ARRAKIS | {arrakis} Planeta znana jako Diuna, trzecia planeta Canopusa.

ASASYNA | {asasyna, asasyny, asasynie, asasynę, asasyną, asasyn, asasynom, asasynami, asasynach} Poradnik dotyczący trucizn i narzędzi mordu używanych w wojnach skrytobójców.

AULIJA | {auliją, aulije} W religii zensunnickich Wędrowców żeńska istota po lewicy Boga, służebnica Boga.

AUMAS | {aumasem, aumasu} Trucizna podana w suchym jedzeniu. W niektórych dialektach: chaumas.

BAKKA | {bakką, bakce} We fremeńskiej legendzie płaczek opłakujący cały rodzaj ludzki.

BAKLAWA | {baklawa, baklawie, baklawę, baklawą, baklawach} Treściwe ciasto sporządzone z syropem daktylowym.

BALISETA | {balisetę, balisetą, balisecie, balisety, baliset, balisetom, balisetami, balisetach} Dziewięciostrunowy instrument szarpany, ulubiony przyrząd trubadurów imperialnych. Wywodzi się z Chusuka.

BARAKA | {barace, barakę, baraka, baraki, baraką, barak, barakom, barakami, barakach} Cudotwórca, święty już za życia.

BARWOLWER | {barwolwerem, barwolwerze, barwolwery, barwolwerów, barwolwerom, barwolwerami, barwolwerach} Pistolet pyłowy służący do zostawiania barwnych znaków na piasku.


BELA TEGEUSE | {tegeuse} Piąta planeta Kuentsinga; trzecie miejsce postoju w migracji zensunnickich Wędrowców.

~BENE GESSERIT | {gesserit} Starożytna szkoła kształcenia ducha i ciała, zakon żeński powołany po Dżihadzie Butlerowskim.

+MATKA WIELEBNA | {wielebna, wielebnej, wielebną, wielebne} Pierwotnie przełożona Bene Gesserit, która przemieniła w swoim organizmie „truciznę objawiającą", wznosząc się na wyższy poziom świadomości. Tytuł przejęty przez Fremenów dla ich własnych przywódczyń religijnych, które przeszły podobny proces (patrz: WODA ŻYCIA).

+PRAWDOMÓWCZYNI | {prawdomówczyni, prawdomówczynie} Matka Wielebna wyszkolona w wykrywaniu fałszu poprzez obserwację fizjologicznych reakcji rozmówcy.

+CENZORKA PRZEŁOŻONA | {cenzorka, cenzorki, cenzorkę, cenzorką} Matka Wielebna Bene Gesserit będąca dyrektorką regionalnej szkoły (często Prawdomówczyni).

BI-LA KAIFA | {kaifa} „Niczego już nie trzeba wyjaśniać". Amen.

BIBLIA PROTESTANCKO-KATOLICKA | {bpk} „Księga Ksiąg", zawierająca teksty wszystkich starożytnych religii. Jej główne przykazanie brzmi: „Nie będziesz kaleczył ducha".

BINDU | {bindu} Termin odnoszący się do treningu systemu nerwowego człowieka.

BLECH | {blechem, blechu} Płaska, otwarta pustynia.

BURHAN | {burhan, burhany, burhanem, burhanów, burhanom, burhanami, burhanach} Dowody życia (patrz: AJAT).

BURKA | {burkę, burce, burką, burki, burek, burkom, burkami, burkach} Izolowana opończa noszona przez Fremenów na pustyni.

CEDUŁA DOBORU | {ceduła, ceduły, cedułę, cedułą, cedule, ceduł, cedułom, cedułami, cedułach} Główny rejestr planu eugenicznego Bene Gesserit.

CHAKOBSA | {chakobsą, chakobsy, chakobsie, chakobsę} Tajny język magnetyczny wywodzący się częściowo od starożytnego języka najemnych skrytobójców.

CHAUMAS | {chaumasem, chaumasu} Trucizna w suchym pokarmie (patrz: AUMAS).

CHAUMURKY | {murky, chaumurky} Trucizna dodawana do napoju.

CHEOPS | {cheopsa, cheopsem, cheopsach} Szachy piramidalne na dziewięciu poziomach.

CHEREM | {cheremem, cheremie, cheremu, cheremy, cheremów, cheremom, cheremami, cheremach} Braterstwo nienawiści, zazwyczaj zawiązywane dla zemsty.

CHUSUK | {chusuka, chusuku} Czwarta planeta Tety Szalisza, znana jako Planeta Muzyczna.

CIELAGO | {cielago, cielaga, cielagiem, cielagu, cielagów, cielagom, cielagami, cielagach} Arrakijski nietoperz przystosowany do przenoszenia wiadomości.

CORIOLISA KURZAWA | {coriolisa, samum, samumu, samumem, samumie, samumy, samumów, samumom, samumami, samumach} Potężna kurzawa na Arrakis, gdzie wiatry na otwartych równinach osiągają prędkość do 700 kilometrów na godzinę.

CZELUŚĆ PYŁOWA | {czeluść, czeluści, czeluścią} Dowolna depresja w gruncie Arrakis wypełniona głębokim pyłem i z pozoru nie do odróżnienia od otaczającego ją terenu.

DAR AL-HIKMAN | {hikman} Szkoła religijnego przekładu lub interpretacji.

DERCH | {derchu} „Zwrot w prawo", komenda dla sternika czerwia.

DICTUM FAMILIA | {dictum, familia} Reguła Wielkiej Konwencji zakazująca uśmiercania członków wysokich rodów za pomocą nieprzepisowego podstępu.

DIUNIDZI | {diunidzi, diunidów, diunidzim, diunidzami, piachmani, piachmanów} Określenie ludzi piasku, poszukiwaczy przyprawy.

DOZOROWIEC SZPERACZY | {dozorowiec, dozorowca, dozorowcem, dozorowcowi, dozorowce, dozorowców, dozorowcom, dozorowcami, dozorowcach} Lekki ornitopter ochrony, który czuwa nad ekipą przyprawową.

DRYF | {dryf, dryfu, dryfie} Wtórna faza pola Holtzmana (patrz: HOLTZMANA ZJAWISKO), która znosi ciążenie w ograniczonym zakresie.

DUDNIK | {dudnik, dudnika, dudnikiem, dudnikowi, dudniki, dudników, dudnikom, dudnikami, dudnikach} Tyczka z kołatką na jednym końcu, służąca do uderzania w piach i przywoływania szej-huluda.

DYSTRANS | {dystrans, dystransu, dystransem, dystransie, dystransy, dystransów, dystransom, dystransami, dystransach} Urządzenie do zapisu wiadomości w systemie nerwowym nietoperzy lub ptaków.

~DŻIHAD | {dżihad, dżihadu, dżihadem, dżihadzie, dżihady, dżihadów, dżihadom, dżihadami, dżihadach} Krucjata religijna.

+DŻIHAD BUTLEROWSKI | {butlerowski, butlerowskiego, butlerowskiemu, butlerowskim, rewolta, rewolty, rewolcie, rewoltę, rewoltą, rewolt, rewoltom, rewoltami, rewoltach} Wielka krucjata przeciwko komputerom, myślącym maszynom i świadomym robotom (201–108 PG).

DŻUBBA | {dżubba, dżubby, dżubbę, dżubbą, dżubbami, dżubbom, dżubbach} Wielofunkcyjny płaszcz uniwersalny (odpija promienie cieplne, a w razie potrzeby zamienia się w namiot lub hamak).

EKAZ | {ekaz, ekazu, ekazie} Planeta gwiazdy Alfy Centaura B; raj rzeźbiarzy, ojczyzna mgielnicy, w której za pomocą siły woli można rzeźbić fantastyczne kształty.

EL SAJAL | {sajal} „Deszcz piasku"; opad pyłu z wysokości około 2000 metrów, na którą wzniosły go kurzawy Coriolisa. El sajal często nanosi na niżej położone obszary cenny melanż.

ELAKKA | {elakka, elakki, elakkę, elakką, elakkom, elakkami, elakkach} Narkotyk otrzymywany przez spalanie drewna elakka (z planety Giedi Prime). Prawie całkowicie tłumi instynkt samozachowawczy. Skóra zażywającego go nabiera charakterystycznego pomarańczowego odcienia.

ERG | {erg, ergu, ergach, ergów, ergom, ergami} Rozległy obszar wydm, morze piasku.

FAI | {fai} Fremeńska danina wody, główna forma podatku siczowego.

FAUFRELUCHES | {faufreluches} Sztywna reguła podziału klasowego popierana przez Imperium. „Miejsce dla każdego i każdy na swoim miejscu".

FIKH | {fikh, fikhu} Wiedza religijna, prawo; jedno z półlegendarnych źródeł wiary zensunnickich Wędrowców.

FILTRAK | {filtrak, filtraka, filtrakiem, filtraki, filtraków, filtrakom, filtrakami, filtrakach} Ściśle przylegający do ciała strój fremeńskiej konstrukcji. Jego materiał, o budowie warstwowej, pochłania ciepło i odzyskuje wilgoć z wydzielin organizmu (potu i moczu). Odzyskana woda gromadzi się w kieszeniach łownych, skąd można ją pić przez wodowód.

FILTRNAMIOT | {filtrnamiot, filtrnamiotu, filtrnamioty, filtrnamiotów, filtrnamiotom, filtrnamiotami, filtrnamiotach} Niewielkie, hermetyczne schronienie wykonane z tkaniny odzyskującej wodę z oddechu przebywających w nim ludzi.

FILTRWTYK | {filtrwtyk, filtrwtyki, filtrwtykiem, filtrwtyków, filtrwtykom, filtrwtykami, filtrwtykach} Filtr nosowy używany wraz z filtrakiem. Dzięki niemu wilgoć z wydychanego powietrza jest odzyskiwana w filtrze.

FREGATA | {fregata, fregaty, fregatę, fregatą, fregacie, fregat, fregatom, fregatami, fregatach} Największy statek kosmiczny zdolny lądować na planecie w całości.

~FREMENI | {fremen, fremena, fremenowi, fremenem, fremenie, fremeni, fremenów, fremenom, fremenami, fremenach} Wolne plemiona Arrakis, mieszkańcy pustyni, potomkowie zensunnickich Wędrowców.

+NAIB | {naib, naiba, naibie, naibowie, naibów, naibom, naibami, naibarch} „Ten, który ślubował nie dać się wziąć żywcem wrogowi"; fremeński przywódca siczy.

+FEDAJKINI | {fedajkin, fedajkina, fedajkinem, fedajkinowi, fedajkinach, fedajkinami, fedajkinom, fedajkinów} Fremeńscy komandosi śmierci; historycznie: grupa ludzi, którzy poprzysięgli oddać życie za sprawę.

+WALI | {wali} Nastoletni Fremen niepoddany jeszcze próbie.

+HAKARZ | {hakarz, hakarza, hakarze, hakarzy, hakarzom, hakarzami, hakarzach} Fremen wyposażony w haki, gotowy do dosiadania czerwia.

+WODMISTRZ | {wodmistrz, wodmistrza, wodmistrzowie, wodmistrzów, wodmistrzom, wodmistrzami, wodmistrzach} Fremen wyświęcony i obarczony religijnymi obowiązkami związanymi z wodą i Wodą Życia.

+SADUS | {sadus, sadusa, sadusowie, sadusów, sadusomi, sadusach} „Sędzia". Ten fremeński tytuł odnosił się do boskich sędziów odpowiadających świętym.

+SAJJADINA | {sajjadina, sajjadiny, sajjadinę, sajjadiną, sajjadin, sajjadinam, sajjadinami, sajjadinach} Akolitka we fremeńskiej hierarchii religijnej.

+PIECHUR PIASKU | {piechur, piechura, piechurzy, piechurów, piechurom, piechurami, piechurach} Fremen wyspecjalizowany w dalekich wędrówkach przez otwartą pustynię.

FREMSAK | {fremsak, fremsaki, fremsaka, fremsaków, fremsakom, fremsakami, fremsekach} Fremeńska sakwa z zestawem przetrwania na pustyni.

GAFLA | {gafla, gafli, gaflę, gaflą, gafle, gaflich, gaflom, gaflami, gaflach} Nieumiejętność skupienia uwagi, cecha osoby chwiejnej. Ponieważ taką osobą łatwo manipulować, słowo to stało się obelgą.

GALACH | {galach, galachu} Oficjalny język Imperium. Hybryda wielu języków, której podstawę stanowi staroangielski i słowiański.

GAMONT | {gamont, gamontu} Trzecia planeta Niushe; znana z kultury hedonistycznej i niezwykłych praktyk seksualnych.

GANIMA | {ganima, ganimy, ganimę, ganimą, ganimie} Coś zdobytego w bitwie lub podczas razzii; zazwyczaj pamiątka z walki mająca jedynie wartość sentymentalną.

GĄSIENIK PIASKOWY | {gąsienik, gąsienika, gąsieniki, kombajn, kombajnu, kombajnem, kombajnie, kombajny, kombajnów, kombajnom, kombajnami, kombajnach} Ogólna nazwa maszyn do zbioru melanżu, pracujących na otwartych przestrzeniach piasku (patrz: ŻNIWIARKA).

GEJR | {gejr, gejru, monadnok, monadnoku, monadnokiem} Samotna formacja skalna, pień, wyrastająca ponad poziom pustyni.

GEJRAT | {gejrat} Komenda „na wprost", kierująca czerwia na kurs prosty.

GIEDI PRIME | {giedi, prime} Ojczyzna rodu Harkonnenów; planeta o średniej aktywności fotosyntezy.

~GILDIA | {gildia, gildii, gildię, gildiom, gildią, gildiach} Gildia Kosmiczna, jedna z nóg statywu politycznego podtrzymującego Imperium; monopolista w dziedzinie transportu międzyplanetarnego i bankowości.

GIUDICHAR | {giudichar, mantene} Święta prawda pierwotna (często występuje w zwrocie: amtal giudichar).

GŁOS | {głos, głosu, głosem, głosie} Technika szkolenia Bene Gesserit pozwalająca adeptce panować nad innymi dzięki odpowiedniemu doborowi barwy i tonu głosu.

GŁUSZAK | {głuszak, głuszaka, głuszaki, głuszaków, głuszakom, głuszakami, głuszakach} Broń miotająca bolce z trucizną; jej skuteczność jest ograniczona, jeśli przeciwnik używa tarczy.

GOM DŻABBAR | {gom, dżabbar} „Wróg specyficzny"; zatruta igła używana przez Bene Gesserit w teście na człowieczeństwo.

GRABEN | {graben, grabenu, grabenem, grabenie, grabeny, grabenów, grabenom, grabenami, grabenach} Długi rów tektoniczny powstały w wyniku osiadania gruntu między równoległymi uskokami.

GROT-GOŃCZAK | {gończak, gończaka, gończaki, gończaków, gończakom, gończakami, gończakach} Sterowana igła skrytobójcza szybująca na polu dryfowym; broń używana powszechnie w wojnach asasynów.

GRÓDŹ | {gródź, grodzi, grodzią} Przenośne, plastikowe zamknięcie hermetyczne używane przez Fremenów do uszczelniania wejść do jaskiń.

GRUMMAN | {grumman, grummana} Druga planeta Niushe; znana z krwawej wendety między rodem Moritani a rodem Ginazów.

HADŻDŻ | {hadżdż} Święta podróż, pielgrzymka.

HADŻR | {hadżr} Podróż przez pustynię, migracja.

HADŻRA | {hadżra} Podróż w poszukiwaniu czegoś, często o podłożu religijnym.

HAGAL | {hagal, hagalu} „Planeta Klejnot", słynąca z rzadkich minerałów, wyeksploatowana za czasów Szaddama I.

HAJJJJJ | {hajjjjj, jo} Okrzyk „ruszaj" używany przez sterników czerwia.

HAKI STWORZYCIELA | {haki, haków, hakami} Haki używane do dosiadania i ujeżdżania czerwia pustyni.

~HARKONNENOWIE | {harkonnen, harkonnena, harkonnenowie, harkonnenów, harkonnenom, harkonnenami, harkonnenach} Ród władający Giedi Prime; odwieczni wrogowie Atrydów.

HARMONIUM | {harmonium} Niezwykle wytrzymały metal stosowany w konstrukcjach, które muszą wytrzymać ogromne przeciążenia.

HARMONTHEP | {harmonthep} Szósty przystanek w migracji zensunnitów; planeta o niesprzyjającym klimacie.

HIEREG | {hiereg, hieregu} Tymczasowy obóz fremeński na otwartej pustyni.

IBAD | {ibad} Spojrzenie Ibada; charakterystyczne dla Fremenów i osób uzależnionych od przyprawy oczy o błękitnych tęczówkach i białkach.

IBN KIRTAIBA | {kirtaiba} Tradycyjna formuła wstępna do zaklęć religijnych.

ICHWAN BEDWINE | {ichwan, bedwine} Braterstwo wszystkich Fremenów na Arrakis.

IDŻAZ | {idżaz} Przepowiednia, której nie można podważyć ani zmienić.

IKUT-EJ | {ikut} Okrzyk arrakijskiego sprzedawcy wody.

ILM | {ilm, ilmu} Teologia; nauka o tradycji i dogmatach religijnych zensunnitów.

ISTISLAH | {istislah} Prawo wspólnego dobra; zazwyczaj brutalna konieczność podyktowana przetrwaniem wspólnoty.

JA HJA CHOUHADA | {chouhada, hja} Okrzyk bojowy: „Niech żyją wojownicy walczący z niesprawiedliwością!".

JA JA JAWM | {jawm} Fremeński zaśpiew rytualny używany podczas orgii tau.

JALI | {jali} Prywatna kwatera Fremena w siczy.

KALADAN | {kaladan, kaladanu} Trzecia planeta Delty Pawia; ojczysty świat rodu Atrydów.

KANAT | {kanat, kanatu, kanaty, kanatów, kanatom, kanatami, kanatach} Otwarty kanał irygacyjny doprowadzający wodę do upraw na Arrakis.

KANLY | {kanly} Oficjalna wendeta prowadzona według reguł Wielkiej Konwencji; dopuszcza użycie wszelkich środków z wyjątkiem broni atomowej i masowej zagłady.

KARAMA | {karama, karamy, karamę, karamą, karamie} Cud lub działanie sił nadprzyrodzonych.

KHALA | {khala} Tradycyjne zaklęcie fremeńskie mające uśpić czujność duchów pustyni.

KHOAM | {khoam} Konsorcjum Honnete Ober Advancer Mercantiles; wszechświatowa korporacja handlowa kontrolowana przez Imperatora i wysokie rody, w której udziały ma także Gildia i Bene Gesserit.

KIESZEŃ ŁOWNA | {kieszeni, kieszenią} Element filtraka, w którym gromadzi się odzyskana z organizmu woda.

KISWA | {kiswa, kiswy, kiswą, kiswę, kiswom, kiswami, kiswach} Dowolna postać lub symbol z mitologii fremeńskiej, często wyszywany na sztandarach.

KITAB AL-IBAR | {kitab, ibar} Vademecum przetrwania i modlitewnik Fremenów na Arrakis.

KRIMSKELLA | {krimskella, krimskelli, krymskellą, krimskellę} „Nić kleszcząca" z planety Ekaz; włókno, które zaciska się tym mocniej, im bardziej ofiara próbuje się uwolnić.

KRWAWIN | {krwawin, krwawinu, krwawinami, krwawinach} Dzikie pnącze z planety Giedi Prime; jego soki mają właściwości parzące, przez co jest używane jako bicz.

KRYSNÓŻ | {krysnóż, krysnoża, krysnożem, krysnoże, krysnożowi, krysnożach} Święty nóż Fremenów wyrabiany z zęba szej-huluda. Występuje w dwóch odmianach: „stałej" i „niestałej" (ten drugi rozpada się, gdy znajdzie się z dala od pola magnetycznego ludzkiego ciała).

KSIĘGOFILM | {księgofilm, księgofilmu, księgofilmy, księgofilmów, księgofilmom, księgofilmami, księgofilmach} Nośnik informacji w formie szigastruny, na którym zapisane są teksty i obrazy.

KULON | {kulon, kulona, kulony, kulonów, kulonom, kulonami, kulonach} Dziki osioł z planety Lankiveil, zaaklimatyzowany w stepowych rejonach Arrakis.

KWISATZ HADERACH | {kwisatz, haderach} „Skrócenie drogi"; termin Bene Gesserit oznaczający mężczyznę, który dzięki swoim zdolnościom potrafi połączyć czas i przestrzeń, widząc przeszłość i przyszłość.

KWIZARZY TAWFIDZI | {kwizarzy, tawfidzi} Fremeńscy kapłani ery Muad'Diba, strażnicy jego kultu.

LANCA LASEROWA | {lanca, lancy, lancą, laserowa, laserowej, laserową} Miotacz laserowy o krótkim zasięgu, używany głównie jako narzędzie tnące.

LEGION IMPERIALNY | {legion, legionu, legionem, legiony, legionów, legionom, legionami, legionach} Jednostka wojskowa składająca się z dziesięciu brygad (około 30 000 ludzi).

LIBAN | {liban, libanu} Fremeńska woda z przyprawą; pierwotnie napój z mąki z jukki.

LINIOWIEC | {liniowiec, liniowca, liniowcem, liniowce, liniowców, liniowcom, liniowcami, liniowcach} Główny statek transportowy w systemie przewozowym Gildii Kosmicznej.

LISAN AL-GAIB | {lisan, gaib} „Głos Spoza Świata". W mesjanistycznych legendach Fremenów prorok z innego świata. Niekiedy tłumaczony jako „Dawca Wody" (patrz: MAHDI).

LITERJON | {literjon, literjonu, literjonem, literjonie, literjony, literjonów, literjonom, literjonami, literjonach} Litrowy pojemnik na wodę wykonany z bezodpryskowego plastiku; podstawowy ekwipunek Fremena.

LUMISFERA | {lumisfera, lumisfery, lumisferę, lumisferą, lumisferie, lumisfer, lumisferom, lumisferami, lumisferach} Zawieszona na polu dryfowym lampa z własnym zasilaniem (zazwyczaj organicznym).

MAHDI | {mahdi} W mesjanistycznych legendach Fremenów: „Ten, który powiedzie nas do raju".

MALEŃKI STWORZYCIEL | {stworzyciel, stworzyciela, stworzycielowi, stworzycielem, stworzycielu, stworzyciele, stworzycieli, stworzycielos, stworzycielami, stworzycielach} Półroślinny, półzwierzęcy głębinowy wektor arrakijskiego czerwia pustyni. Ekskrementy maleńkich stworzycieli tworzą masę preprzyprawową.

MASA PREPRZYPRAWOWA | {preprzyprawowa, preprzyprawowej, preprzyprawową} Stadium dzikiego, grzybiastego wzrostu występujące w momencie, gdy woda przedostanie się do odchodów maleńkich stworzycieli. W tym stadium melanż Arrakis wywołuje charakterystyczny „wybuch", wyrzucający materię z głębi ziemi na powierzchnię. Masa ta po wyschnięciu na słońcu i wietrze staje się przyprawą.

MAULA | {maula, mauli, maulę, maulą, maulie, maul, maulom, maulami, maulach} Niewolnik; w dialekcie fremeńskim często oznacza kogoś niegodnego zaufania.

PISTOLET MAULA | {pistolet, pistoletu, pistoletem, pistoletowi, pistolecie, pistolety, pistoletów, pistoletom, pistoletami, pistoletach} Pistolet sprężynowy na zatrute bolce; zasięg około czterdziestu metrów.

MELANŻ | {melanż, melanżu, melanżowi, melanżem, melanżach, przyprawa, przyprawy, przyprawie, przyprawę, przyprawą, przypraw, przyprawom, przyprawami, przyprawach} „Przyprawa nad przyprawami", której jedynym źródłem we wszechświecie jest planeta Arrakis. Przyprawa znana przede wszystkim ze swoich właściwości geriatrycznych (przedłuża życie, przy zażywaniu w dużych dawkach nawet o setki lat). Wywołuje również silne uzależnienie, a u niektórych osób zdolności profetyczne. Uzależnienie objawia się ciemnobłękitnym kolorem oczu (patrz: IBAD).

MELANŻER | {melanżer, melanżera, melanżerzy, melanżerów, melanżerom, melanżerami, melanżerach} Robotnik lub poszukiwacz zajmujący się wydobyciem przyprawy.

~MENTACI | {mentat, mentata, mentatowi, mentatem, mentacie, mentaci, mentatów, mentatom, mentatami, mentatach} Klasa obywateli Imperium wyszkolonych do najwyższej sprawności logicznej. „Ludzkie komputery".

METASZKŁO | {metaszkło, metaszkła, metaszkłem, metaszkle} Szkło wytwarzane przez napromieniowanie wysoką temperaturą arkuszy kwarcu nasyconego gazem. Cechuje się niezwykłą odpornością na uderzenia.

MIHNA | {mihna, mihny, mihnie, mihnę, mihną} Okres prób i egzaminów, którym poddawani są fremeńscy młodzieńcy, zanim zostaną uznani za dorosłych.

MISSIONARIA PROTECTIVA | {missionaria, protectiva} Sekcja Bene Gesserit zajmująca się rozprzestrzenianiem spreparowanych legend i mitów na zacofanych planetach, by przygotować grunt pod przybycie członkiń zakonu.

MONITOR | {monitor, monitora, monitorze, monitory, monitorów, monitorom, monitorami, monitorach} Dziesięcioczłonowy ciężki okręt wojenny.

MUAD'DIB | {muaddib} Skoczek pustynny z Arrakis, stworzenie stworzone do życia w piaskach, postać utożsamiana w mitologii Fremenów z mądrością. Fremeni widzą jego sylwetkę w układzie plam na tarczy drugiego księżyca.

MUDIR NAHJA | {mudir, nahja} Fremeńskie określenie „Władcy Demonów" (często odnoszone do persony sprawującej rządy z ramienia Harkonnenów).

MUR ZAPOROWY | {zaporowy, zaporowego, zaporowemu, zaporowym, zaporowe, zaporowom, zaporowymi} Potężne pasmo górskie w północnej strefie Arrakis, chroniące tamtejsze baseny przed pełną siłą kurzaw Coriolisa.

MUSZTAMAL | {musztamal, musztamalu} Niewielki ogród lub dziedziniec.

NIECKA | {niecka, niecki, niecce, nieckę, nieckową, niecek, nieckom, nieckami, nieckach} Rozległa depresja terenu na Arrakis, zazwyczaj otoczona skałami, które chronią ją przed wiatrami.

NIECKOGRAM | {nieckogram, nieckogramu} Mapa plastyczna rejonu Arrakis.

NIEZBĘDNIK | {niezbędnik, niezbędnika, niezbędniki, niezbędników, niezbędnikom, niezbędnikami, niezbędnikach} Zestaw naprawczy do filtraka.

NOUKKERZY | {noukkerzy, noukkerów, noukkerzom, noukkerzami, noukkerzach} Oficerowie straży przybocznej Imperatora, spokrewnieni z nim przez konkubiny.

ODDZIELACZ WIATRU | {oddzielacz, oddzielacza, oddzielacze, oddzielaczy, oddzielaczom, oddzielaczami, oddzielaczach} Fremeńskie urządzenie służące do odzyskiwania wody z wilgotnego powietrza pustyni.

OPALIT | {opalit, opalitu} Rzadka odmiana półszlachetnego kamienia z planety Hagal.

ORNITOPTERY | {ornitopter, ornitoptera, ornitopterowi, ornitopterem, ornitopterze, ornitoptery, ornitopterów, ornitopterom, ornitopterami, ornitopterach} (Często zwane po prostu „toperami") statki powietrzne zdolne do lotu dzięki uderzeniom skrzydeł na wzór ptaków lub owadów.

PANEW | {panew, panwi, panwią, panwie, panwiom, panwiami, panwiach} Depresja powstała wskutek osiadania podłoża.

PANOPLIA PROPHETICA | {panoplia, prophetica} Zbiór legend, mitów i proroctw spreparowanych przez Bene Gesserit w celu manipulacji religijnej.

PARAKOMPAS | {parakompas, parakompasu, parakompasy, parakompasów, parakompasomi, parakompasach} Kompas działający w oparciu o lokalne anomalie magnetyczne i mapy terenu, niezbędny na Arrakis.

PCHLI SZTYCH | {sztych, sztychu, sztychy, sztychów, stychom, sztychami, sztychach} Krótki sztylet, często ukryty, używany do zadawania szybkich pchnięć w walce wręcz pod tarczami.

PENTARCZA | {pentarcza, pentarczy, pentarczę, pentarczą, pentarcze, pentarczach} Pięciowarstwowe pole ochronne generowane dla osłony niewielkich obszarów (np. drzwi lub namiotów).

PIACHOCHRAPY | {piachochrapy, piachochrapów, piachochrapom, piachochrapami, piachochrapach} Urządzenie służące do pompowania powietrza do zasypanych piaskiem schronów lub namiotów.

PIACHOPŁYWY | {piachopływy, piachopływów, piachopływom, piachopływami, piachopływach} Rzeki pyłu i drobnego piasku płynące w zagłębieniach terenu pod wpływem grawitacji i wiatru.

PIACHOMISTRZ | {piachomistrz, piachomistrza, piachomistrzowie, piachomistrzów, piachomistrzom, piachomistrzami, piachomistrzach} Urzędnik odpowiedzialny za nadzór nad wydobyciem przyprawy na danym obszarze.

PLASTAL | {plastal, plastalu} Stal o niezwykłej wytrzymałości, wzmocniona włóknami stravidium.

PLENISCENTA | {pleniscenta, pleniscenty, pleniscentę, pleniscentą, pleniscencie} Egzotyczny kwiat z planety Ekaz, o intensywnym zapachu.

PORITRIN | {poritrin, poritrinu} Planeta gwiazdy Epsilona Alangue, uważana przez zensunnitów za ich ojczysty świat przed migracją.

PRANA | {prana, prany, pranie, pranę, praną} Termin odnoszący się do treningu mięśniowego Bene Gesserit.

RACHAG | {rachag, rachagu} Środek pobudzający typu kofeiny otrzymywany z żółtych jagód akarso (patrz: AKARSO).

RAMADAN | {ramadan, ramadanu, ramadanie} Starożytny okres religijny cechujący się postami i modłami. W tradycji dziewiąty miesiąc kalendarza słoneczno-księgowego. Fremeni ustalali porę obrzędu według dziewiątego zenitu w obiegu pierwszego księżyca.

RAZZIA | {razzia, razzii, razzię, razzią, razziem, razziach} Na poły piracki rajd partyzancki.

RICHESE | {richese} Czwarta planeta Eridani A zaliczana, obok Ixa, do niedościgłych cywilizacji technicznych. Słynęła z miniaturyzacji.

~RÓD | {ród, rodu, rodowi, rodem, rodzie, rody, rodów, rodom, rodami, rodach} Określenie klanu panującego na planecie lub w systemie planetarnym.

+RÓD GINAZÓW | {ginazów, ginazowie, ginazom, ginazami, ginazach} Dawni sojusznicy rodu Atrydów; ród pokonany w wojnie asasynów przez Harkonnenów. Słynęli ze szkoły mistrzów miecza.

+RÓD CORRINÓW | {corrinem, corrinów, corrinom, corrinami, corrinach} Ród, który po Bitwie pod Corrinem (88 PG) w przestrzeni kosmicznej koło Sigmy Draconis objął władzę w Imperium.

ROSY KOLEKTORY | {kolektory, kolektorów, kolektorom, kolektorami, kolektorach, osadniki, osadników, osadnikom, osadnikami, osadnikach} Owalne przyrządy wykonane z chromoplastiku oziębiające swą powierzchnię, na której osiada rosa. Fremeni wykładali nimi dołki wokół sadzonek.

RUH-DUCH | {ruh, duch, ducha, duchowi, duchem, duchu} Według wierzeń Fremenów ta część osobowości, która jest zawsze zakorzeniona (i zdolna do wyczuwania) w świecie metafizycznym (patrz: ALAM AL-MITHAL).

RUSZNICA LASEROWA | {rusznica, rusznicy, rusznicę, rusznicą, rusznice, rusznic, rusznicom, rusznicami, rusznicach} Miotacz laserowy wytwarzający falę ciągłą. Jako broń miała ograniczone zastosowanie w cywilizacji używającej powszechnie tarcz, gdyż kontakt wiązki laserowej z tarczą powoduje straszliwy wybuch (technicznie: fuzję subatomową).

SAFO | {safo} Wysokoenergetyczny wyciąg z kłączy rośliny o tej samej nazwie rosnącej na Ekazie. Powszechnie wykorzystywany przez mentatów, którzy utrzymywali, że potęguje on sprawność umysłu. Zażywanie safo powodowało powstawanie rubinowych plam w jamie ustnej i na wargach.

SALUSA SECUNDUS | {salusa, secundus, secundusie} Trzecia planeta Gammy Waipinga. Po przeprowadzce dworu królewskiego na Kaitaina ogłoszona imperialną planetą więzienną. Salusa Secundus jest ojczystym światem rodu Corrinów i drugim przystankiem w migracjach zensunnickich Wędrowców.

~SARDAUKARZY | {sardaukar, sardaukara, sardaukarowi, sardaukarem, sardaukarze, sardaukarzy, sardaukarów, sardaukarom, sardaukarami, sardaukarach} Fanatyczni żołnierze Padyszacha Imperatora. Wychowywali się w tak surowym środowisku naturalnym, że sześć spośród trzynastu osób nie dożywało jedenastego roku życia. W szczytowym okresie ich wpływu każdy sardaukar mógł stanąć przeciwko dziesięciu żołnierzom zaciężnym Landsraadu.

+BASZAR | {baszar, baszara, baszarem, baszarowie, baszarów, baszarom, baszarami, baszarach} Oficer sardaukarów nieco wyższy rangą od pułkownika. Ranga stworzona specjalnie dla dowódcy ekspedycji planetarnej.

+BURSEG | {bursegiem, bursegu, bursegowie, bursegów, bursegom, bursegami, bursegach} Generał sardaukarów.

+KAID | {kaid, kaida, kaidowie, kaidów, kaidom, kaidami, kaidach} Stopień oficerski sardaukarów; gubernator wojskowy okręgu planetarnego.

SEMUTA | {semuta, semuty, semucie, semutę, semutą} Narkotyk otrzymywany (przez ekstrakcję krystalizacyjną) z popiołów drewna elakka. Efekt (nieustająca, bezgraniczna ekstaza) wywoływały atonalne wibracje określane mianem semuckiej muzyki.

SERWOK | {serwok, serwoka, serwoki, serwokowi, serwokiem, serwokach} Mechanizm zegarowy do wykonywania prostych zadań. Jeden z niewielu „automatycznych" mechanizmów dozwolonych po Dżihadzie Butlerowskim.

SĘDZIA ZMIANY | {sędzia, sędziemu, sędzią, sędziowie, sędziów, sędziom, sędziami, sędziach} Wyznaczony przez Wysoką Radę Landsraadu i Imperatora urzędnik mający czuwać nad zmianą lenna, negocjacjami w kanly lub oficjalną walką w wojnie asasynów.

SICZ | {sicz, siczy, siczą, sicze, siczach} „Miejsce zbiórki w razie zagrożenia". Fremeni tak długo żyli w niebezpieczeństwie, że w końcu termin ów zaczął oznaczać wszelkie jaskiniowe siedziby ich plemiennych społeczności.

SIHAJA | {sihaja, sihaji} Fremeńska „wiosna pustyni", z religijnymi podtekstami kryjącymi pojęcie czasu obfitości i „nadchodzącego raju".

SIRAT | {sirat, siratu} Ustęp w Biblii P-K przedstawiający życie ludzkie jako drogę przez wąski most (sirat) z „rajem z prawej, piekłem z lewej i Aniołem Śmierci z tyłu".

SOLARIS | {solaris, solarisów} Oficjalna jednostka płatnicza Imperium. Jej siłę nabywczą ustalali co czterysta lat podczas negocjacji Gildia, Landsraad oraz Imperator.

SOLIDO | {solido} Trójwymiarowy obraz z projektora odczytującego trzystusześćdziesięciostopniowe sygnały odniesienia zapisane na rolce szigastrunowej.

STOŻEK CISZY | {stożek, stożka, stożkowi, stożkiem, stożku, stożki, stożków, stożkom, stożkami, stożkach} Pole dyfraktora ograniczające przenikanie głosu czy jakiejkolwiek innej fali przez tłumienie drgań drganiami lustrzanymi przesuniętymi w fazie o 180 stopni.

STRUG RUSZTOWY | {strug, strugu, strugi, strugów, strugom, strugami, strugach} Elektrostatyczny oddzielacz różnicowy używany do usuwania piasku z masy melanżowej. Urządzenie wykorzystywane w drugim etapie rafinacji przyprawy.

SZADOUT | {szadout} „Czerpiąca ze studni", fremeński tytuł honorowy.

SZAHNAME | {szahname} Na poły legendarna Pierwsza Księga zensunnickich Wędrowców.

SZALANDY | {szalandy, szaland, szalandów, szalandom, szalandami, szalandach} Ogólna nazwa wszelkich kontenerów o nieregularnym kształcie wyposażonych w osłony ablacyjne i dryfowy system amortyzacyjny. Stosowane do zrzucania towarów z kosmosu na powierzchnię planety.

SZARIAT | {szariat, szariatu} Ta część panoplia prophetica, która przedstawia zabobonny rytuał (patrz: MISSIONARIA PROTECTIVA).

SZEJ-HULUD | {szej, hulud, huluda, huludowi, huludem, huludzie, huludy, huludów, huludom, huludami, huludach} Arrakijski czerw pustyni, „praszczur pustyni", „praojciec wieczności", „pradziad pustyni". Czerwie osiągały kolosalne rozmiary (w głębokiej pustyni widywano osobniki przekraczające czterysta metrów) i dożywały sędziwego wieku, o ile nie padły ofiarą swych pobratymców lub nie utonęły w wodzie, która była dla nich zabójczą trucizną.

SZEJTAN | {szejtan, szejtana, szejtanie, szejtanów, szejtanom, szejtanami, szejtanach} Szatan.

SZIGASTRUNA | {szigastruna, szigastruny, szigastrunę, szigastruną, szigastrunie, szigastruni} Metaliczne wąsy płożącej się liany (Narvi narviium), która występowała jedynie na Salusie Secundusie i na trzeciej planecie Delty Kaisinga. Słynęły z najwyższej wytrzymałości na rozciąganie.

SZLAG | {szlag, szlaga, szlagiem, szlagu, szlagi, szlagów, szlagom, szlagami, szlagach} Zwierzę łowne z Tupile, prawie całkowicie wytępione dla swej cienkiej, mocnej skóry.

TARCZA OBRONNA | {tarcza, tarczy, tarczę, tarczą, tarcze, tarczach, tarczom, tarczami} Pole ochronne wytwarzane przez generator Holtzmana. Tarcza przepuszcza jedynie obiekty poruszające się z niewielką prędkością (w zależności od nastawienia od sześciu do dziewięciu centymetrów na sekundę) i deaktywować ją może tylko pole elektryczne wielkości hrabstwa (patrz: RUSZNICA LASEROWA).

TAU | {tau} W terminologii fremeńskiej jedność siczowej wspólnoty oparta na diecie przyprawowej, a przede wszystkim na orgii jedności tau wywołanej spożyciem Wody Życia.

TLEILAX | {tleilax} Samotna planeta gwiazdy Thalima znana jako dziki ośrodek szkolenia mentatów. Źródło mentatów „wypaczonych".

TRANS PRAWDY | {trans, transu, transie, transy, transów, transom, transami, transach} Wywołany przez jeden z kilku narkotyków „rozszerzonej świadomości" półhipnotyczny trans, w którym drobne przejawy świadomego kłamstwa stają się widoczne dla obserwatora.

TRANSPORTOWIEC | {transportowiec, transportowca, transportowcowi, transportowcem, transportowcze, transportowce, transportowców, transportowcom, transportowcami, transportowcach} Statek Gildii zaprojektowany z myślą o przewożeniu wojska między planetami.

TRÓJNÓG ŚMIERCI | {trójnóg, trójnogu, trójnogiem, trójnogi, trójnogów, trójnogom, trójnogami, trójnogach} Pierwotnie trójnóg, na którym kaci pustynni wieszali swe ofiary. Zwyczajowo: trzej członkowie cheremu, którzy poprzysięgli wspólną zemstę.

TRUCIZNA ŚLADOWA | {śladowa, śladowej, śladową} Przypisywany mentatowi Piterowi de Vriesowi wynalazek polegający na przesyceniu ciała trucizną przy równoczesnym regularnym podawaniu antidotum. Wycofanie w dowolnej chwili antidotum powodowało śmierć.

TUPILE | {tupile} Tak zwana „planeta azylu" (prawdopodobnie kilka planet), miejsce schronienia dla pobitych rodów Imperium. Położenie jej (ich) znane było jedynie Gildii i trzymane w tajemnicy na mocy pokoju gildyjskiego.

ULEMA | {ulema, ulemy, ulemowie, ulemów, ulemom, ulemami, ulemach} Zensunnicki doktor teologii.

UMMA | {umma, ummy, ummę, ummą, ummie, umm, ummom, ummami, ummach} Członek bractwa proroków (w Imperium pogardliwa nazwa oznaczająca każdego szaleńca ze skłonnościami do obłąkanych przepowiedni).

USUL | {usul, usula} U Fremenów „baza kolumny".

VERITA | {verita, verity, veritą, vericie} Jeden z zabijających wolę narkotyków z Ekaza. Czynił człowieka niezdolnym do kłamstwa.

WALLACH IX | {wallach, wallacha} Dziewiąta planeta Laodżina, siedziba szkoły matek Bene Gesserit.

WIELKA KONWENCJA | {konwencja, konwencji, konwencję, konwencją, konwencje, konwencjom, konwencjami, konwencjach} Powszechny pokój wymuszony równowagą sił utrzymywaną przez Gildię, wysokie rody oraz Imperium. Jej główne postanowienie zabraniało używania broni atomowej przeciwko człowiekowi.

WIEŃCOMUR | {wieńcomur, wieńcomuru} Drugi, wyższy stopień urwisk wieńczących Mur Zaporowy na Arrakis (patrz: MUR ZAPOROWY).

WODA ŻYCIA | {woda, wody, wodzie, wodę, wodą} Trucizna „objawiająca" (patrz: MATKA WIELEBNA). Płynna wydzielina czerwia pustyni (patrz: SZEJ-HULUD), która wypływała w momencie jego śmierci przez utonięcie, następnie zaś, przemieniona w ciele matki wielebnej, stawała się narkotykiem zażywanym podczas siczowej orgii tau.

WODOWÓD | {wodowód, wodowodu, wodowody, wodowodów, wodowodom, wodowodami, wodowodach} Każdy przewód wewnątrz filtraka lub filtrnamiotu przekazujący odzyskaną wodę do kieszeni łownej lub z kieszeni łownej do użytkownika.

~WOJNA ASASYNÓW | {asasynów} Ograniczona forma działań wojennych dozwolonych na mocy Wielkiej Konwencji i pokoju gildyjskiego. Jej celem było zmniejszenie strat wśród osób postronnych. Obowiązujące reguły nakazywały formalną deklarację zamiarów oraz ograniczały dopuszczalne rodzaje broni.

WYSOKA RADA | {wysoka, rada, rady, radzie, radę, radą, rad, radom, radami, radach} Ciało Landsraadu pełniące funkcję najwyższego trybunału w sporach między rodami.

WYKRYWACZ TRUCIZNY | {wykrywacz, wykrywacza, wykrywacze, wykrywaczy, wykrywaczom, wykrywaczami, wykrywaczach} Analizator spektrum zapachów przeznaczony do wykrywania substancji trujących.

~ZENSUNNICI | {zensunnici, zensunnitów, zensunnitami, zensunnitom, zensunnitach} Członkowie sekty, która zerwała z naukami Maometha (zwanego „trzecim Mahometem") około 1381 roku PG. Religia zensunnicka znana była przede wszystkim z nacisku na mistycyzm i powrotu do zwyczajów ojców.

ZGARNIARKA | {zgarniarka, zgarniarki, zgarniarkę, zgarniarką, zgarniarek, zgarniarkom, zgarniarkami, zgarniarkach, skrzydło, skrzydłem, skrzydle, skrzydeł, skrzydłom, skrzydłami, skrzydłach} Latające skrzydło (potocznie: skrzydło), powietrzny „koń pociągowy" Arrakis przenoszący olbrzymie urządzenia do poszukiwania, wydobywania i rafinacji przyprawy.

ZJAWISKO HOLTZMANA | {holtzmana} Zjawisko ujemnego odpychania przez generator tarczy, stanowiące podstawę działania tarcz obronnych i technologii dryfowych.

ŻEŃCY ROSY | {żeńcy, żeńców, żeńcow, żeńcom, żeńcami, żeńcach} Pracownicy zbierający rosę z arrakijskich roślin za pomocą narzędzi przypominających kosy.

ŻNIWIARKA | {żniwiarka, żniwiarki, żniwiarkę, żniwiarką, żniarek, żniwiark, żniwiarkom, żniwiarkami, żniwarkach} Wielka (niejednokrotnie 120 na 40 metrów) maszyna do wydobywania przyprawy wykorzystywana na bogatych, niezanieczyszczonych terenach po wybuchu melanżu.

AWARYJNE DRZWI | {awaryjnych, awaryjnymi} Dowolna pentarcza ustawiona w celu przepuszczenia określonej osoby w razie konieczności ucieczki (patrz: PENTARCZA).

BASEN PYŁOPŁYWÓW | {pyłopływów, pyłopływy, pyłopływach} Rozległa depresja wypełniona pyłem, który podlegał rzeczywistym pływom (patrz: PIACHOPŁYWY).

BRZEMIĘ WODY | {brzemię, brzemienia, brzemień, brzemieniu, brzemionami} Fremeński dług na śmierć i życie.

DRUGI KSIĘŻYC | {księżyc, księżyca, księżycem, księżycu} Mniejszy z dwóch satelitów Arrakis, wyróżniający się wyraźną sylwetką skoczka pustynnego.

GRAJĄCY PIASEK | {grającego} Piasek o tak dużej spoistości, że każde uderzenie w niego brzmi jak bęben (patrz: DUDNIK).

KREWNIAK | {krewniak, krewniaka, krewniacy, krewniaczych, krewniaczym} Termin oznaczający osobę spokrewnioną z rodem panującym, ale niemającą bezpośrednich praw do tronu.

LA, LA, LA | {la} Fremeński okrzyk rozpaczy. La przekłada się jako ostateczne „nie", od którego nie ma odwołania.

MAGICZNY | {magiczny, magicznego, magicznemu, magicznym, magiczne} Termin odnoszący się do zjawisk, których Bene Gesserit używały dla umocnienia wpływów Missionaria Protectiva.

METODA BG | {metoda, metody, metodzie, metodę, metodą} System drobiazgowej obserwacji i analizy psychologicznej stosowany przez Bene Gesserit.

MINIMIKOWY FILM | {minimikowego} Szigastruna o grubości jednego mikrona, na której zapisuje się tajne dane.

MISR | {misr} Historyczne określenie zensunnitów, oznaczające „ludzi" lub „wybrańców".

MROCZNE SPRAWY | {mroczne} Fremeńskie określenie przesądów i przepowiedni wszczepionych przez Missionaria Protectiva.

NA- | {na} Przedrostek oznaczający wyznaczonego następcę tronu lub tytułu (np. na-Baron).

NAJWYŻSZE WARUNKOWANIE | {warunkowanie, warunkowania, warunkowaniu, warunkowaniem} Patrz: Akademia Suk; najwyższy poziom uwarunkowania mentalnego stosowany wobec chirurgów tej akademii.

NEZHONI CHUSTA | {nezhoni} Chusta noszona na czole przez Fremenki po urodzeniu syna.

NISKIE RODY | {niskie, richecy} Mniejsze rody feudalne lub rody kupieckie zależne od wysokich rodów.

ODŁÓWKI | {odłówki, odłówków} System rurek i filtrów wewnątrz filtraka.

OGNIA SŁUP | {słup, słupa, słupem, słupie, słupy, słupów, słupom, słupami, słupach} Pirorakieta sygnałowa.

OUT-FREIN | {out, frein} Termin w galachu oznaczający „najbliższego obcego" (kogoś, kto nie należy do siczy, ale nie jest wrogiem).

PIERWSZY KSIĘŻYC | {pierwszego} Większy satelita Arrakis, na którego tarczy widać zarys zaciśniętej ludzkiej pięści.

PIROŚWIADOMOŚĆ | {piroświadomość, piroświadomości} Najwyższy poziom czujności i samokontroli, na który oddziałuje warunkowanie w Akademii Suk.

PROTOKÓŁ | {protokół, protokołu, protokołem, protokole, protokoły, protokołów, protokołom, protokołami, protokołach} Zbiór reguł i zasad zachowania obowiązujący na dworze imperialnym lub między wysokimi rodami.

PRÓBA MASZAD | {maszad} Próba walki honorowej.

PUNDI RYŻ | {pundi} Zmutowany ryż z planety Kaladan o ziarnach bogatych w białko.

PYONI | {pyoni, pyonów, pyonom, pyonami, pyonach} Robotnicy i chłopi przypisani do ziemi lub planety w systemie faufreluches.

REŻIM WODY | {reżim, reżimu, reżimem, reżimie} Surowe szkolenie mające przystosować mieszkańców Arrakis do egzystencji bez utraty wilgoci.

SARFA | {sarfa, sarfy} Akt odwracania się od Boga.

SELAMLIK | {selamlik, selamliku} Imperialna sala audiencyjna.

SOCZEWKI OLEJOWE | {olejowe, olejowych, olejowym, olejowymi} Olej hufufowy zamknięty w obudowie obiektywu i utrzymywany w napięciu statycznym przez pole siłowe. Każdy element soczewki można było regulować skokowo o jeden mikron, osiągając szczytową precyzję manipulowania światłem widzialnym.

SONDAGI | {sondagi} Tulipan sporofilowy z Tupile.

TAHADDI AL-BURHAN | {tahaddi} Ostateczna próba, od której nie ma odwołania, zwykle dlatego, że kończy się śmiercią lub zniszczeniem.

TAHADDI WYZWANIE | {wyzwanie, wyzwania, wyzwaniu, wyzwaniem, wyzwań, wyzwaniom, wyzwaniami, wyzwaniach} Fremeńskie wezwanie do walki na śmierć i życie, zazwyczaj dla rozstrzygnięcia sprawy wielkiej wagi.

TAKWA | {takwa, takwy, takwę, takwą, takwie} Dosłownie: „cena wolności". Coś niesłychanie cennego. To, czego bóstwo żąda od śmiertelnika (i lęk wywołany tym żądaniem).

TALIONY WODY | {taliony, talionów, talionom, talionami, talionach} Różnej wielkości metalowe pierścienie o ściśle określonym nominale wody, na którą można je było wymienić we fremeńskich kantorach. Miały doniosłe znaczenie przy okazji urodzin, śmierci i w ceremoniale zalotów.

TP | {tp} Potoczna nazwa telepatii.

TYCZENIE PIASKU | {tyczenie, tyczenia, tyczeniu} Sztuka rozmieszczania tyczek z plastiku i włókien na pustynnych obszarach Arrakis i odczytywania ze wzorów wytrawionych na nich przez samumy wskazówek pozwalających przewidywać pogodę.

UROSZNOR | {urosznor} Jedno z kilku pozbawionych znaczenia słów, które Bene Gesserit zaszczepiały wybranym ofiarom, aby móc je kontrolować. Dźwięk tego słowa chwilowo paraliżował uwrażliwioną na nie osobę.

VAROTA | {varota, varoty} Sławny wytwórca baliset rodem z Chusuka.

WIELKA MACIERZ | {macierz, macierzą} Rogata bogini, żeński pierwiastek kosmosu (potocznie: Matka Przestrzeń), niewieście oblicze trójcy przyjętej za Najwyższą Istotę przez wiele religii w obrębie Imperium.

WIELKA REWOLTA | {wielka} Potoczny termin oznaczający Dżihad Butlerowski (patrz: DŻIHAD BUTLEROWSKI).

WOLNI KUPCY | {kupcy, kupców, kupcom, kupcami, kupcach} Potoczne określenie przemytników.

WYSOKIE RODY | {wysokich, wysokim, wysokimi} Feudałowie mający lenna planetarne, przedsiębiorcy międzyplanetarni (patrz: RÓD).

ZGROMADZENIE | {zgromadzenie, zgromadzenia, zgromadzeniu, zgromadzeniem, zgromadzeń, zgromadzeniom, zgromadzeniami, zgromadzeniach} Formalne zebranie fremeńskich przywódców zwołane w celu obejrzenia walki decydującej o przywództwie plemiennym.

PÓŁBRACIA | {półbracia, półbraci} Synowie różnych konkubin tego samego ojca.

PORTUGLE | {portugle, portugli} Pomarańcze.

MISZ-MISZ | {misz} Morele.